Logo yedekleme nasıl yapılır? Buluta otomatik yedek

Logo'nun Go 3, Tiger 3 ve Start 3 gibi ürünleri verilerini Microsoft SQL Server veritabanında tutar. Cari hesaplar, faturalar, stok hareketleri ve bordro bilgileri bu veritabanındadır. Logo'nun kurulu olduğu klasörü kopyalamak bu verileri yedeklemez; yedeklenmesi gereken, SQL Server'daki veritabanıdır.

Bu yazı Logo Yazılım'ın resmî belgesi değildir. Adımlar SQL Server'ın standart araçlarıyla anlatıldı; sürümünüze özgü ayrıntılar için Logo iş ortağınıza danışın.

Önce veritabanını bulun

Logo'nun hangi SQL Server'a ve hangi veritabanına bağlı olduğu programın bağlantı ayarlarında yazar (Logo Tiger'da bu ayarlar LGCONFIG ile açılır). SQL Server Management Studio (SSMS) ile bu sunucuya bağlandığınızda veritabanını Databases altında görürsünüz. Veritabanının adı kurulumu yapan kişinin seçimine bağlıdır; bu yazıdaki örneklerde TIGERDB adını kullanıyoruz.

Yedek komutları SQL Server'ın çalıştığı bilgisayarda çalışır. Yedek dosyasının yolu da o bilgisayara göre yazılır: terminal olarak kullanılan bir istemci bilgisayardan D:\LogoYedek yazarsanız dosya sunucunun D: sürücüsüne yazılır. Bu yüzden yedek işlerini sunucuda oturum açarak yapmak en az hatalı yoldur.

Yöntem 1: SSMS ile elle yedek

1. Sunucuda SSMS'i açın ve SQL Server'a bağlanın.
2. Databases altında Logo veritabanına sağ tıklayın, Tasks ve ardından Back Up seçin.
3. Backup type olarak Full seçin.
4. Destination bölümünde var olan satırı kaldırın, Add ile hedef dosyayı yazın, ör. D:\LogoYedek\TIGERDB_2026-10-10.bak.
5. Media Options sayfasında yedek bitince doğrulama seçeneğini işaretleyin ve OK ile başlatın.
6. "Backup completed successfully" mesajını bekleyin.

Elle yedek, büyük işlemlerden önce alınır: Logo sürüm güncellemesi, dönem devri, toplu fiyat değişikliği ya da toplu kayıt silme gibi. Günlük yedek için uygun değildir, çünkü kolayca unutulur.

Yöntem 2: Her gece otomatik yedek

Otomatik yedeğin nasıl kurulacağı SQL Server sürümüne bağlıdır. Sürümü öğrenmek için SSMS'te şu sorguyu çalıştırın:

SELECT SERVERPROPERTY('Edition')

• Standard ya da Enterprise: SQL Server Agent vardır. Management altındaki Maintenance Plan Wizard ile her gece tam yedek ve eski yedekleri silen bir temizlik görevi tanımlanır.
• Express: Logo kurulumlarının bir kısmı ücretsiz SQL Server Express üzerinde çalışır. Express'te SQL Server Agent olmadığı için bakım planı kurulamaz. Yedek, Windows Görev Zamanlayıcı'nın her gece çalıştırdığı bir toplu iş dosyasıyla alınır.

Express için toplu iş dosyasının Logo veritabanına uyarlanmış hali şöyledir (Microsoft'un yayımladığı sp_BackupDatabases yordamı kurulduktan sonra):

sqlcmd -S .\SQLEXPRESS -E -b -Q "EXEC sp_BackupDatabases @backupLocation='D:\LogoYedek\', @databaseName='TIGERDB', @backupType='F'"

Sunucu adını ve veritabanı adını kendi kurulumunuza göre değiştirin. Yordamın kurulumu, Görev Zamanlayıcı ayarları, eski yedeklerin silinmesi ve doğrulama adımlarını SQL Server otomatik yedekleme yazısında ayrıntılı anlattık.

Express'te veritabanı başına boyut sınırı da vardır: SQL Server 2022 ve öncesinde 10 GB, SQL Server 2025'te 50 GB. Yıllar içinde büyüyen bir Logo veritabanı bu sınıra yaklaşabilir; yedek kontrollerinde veritabanının boyutuna da bakın.

Yöntem 3: Logo'nun kendi yedekleme aracı

Logo, SQL tabanlı ürünleri için "Logo Veri Yedekleme" adlı bir araç da yayımlamıştır; kurulum ve kullanım belgesi Logo'nun bilgi deposunda yer alır. Aracın sizin sürümünüzde kullanılıp kullanılamayacağını ve koşullarını Logo iş ortağınıza sorun.

Hangi yöntemi seçerseniz seçin, yedek dosyaları ilk aşamada yine aynı sunucuda durur. Sunucu dışına çıkmayan bir yedek, sunucunun başına gelen olaydan birlikte etkilenir.

Veritabanı dışında yedeklenmesi gerekenler

• Logo'nun kurulum klasörü: Bağlantı ayarları ve şirketinize özel hazırlanmış rapor ya da form tasarımları gibi dosyalar burada durabilir.
• e-Fatura, e-Arşiv ve e-Defter için bilgisayara kaydedilen dosyalar: Hangi klasörlerde durduklarını kurulumu yapan iş ortağınızdan öğrenin.
• Muhasebe bilgisayarlarındaki dosyalar: Excel dökümleri, taranmış belgeler, banka ekstreleri.
• Kurulum bilgileri: Lisans bilgileri, SQL Server kullanıcı adları ve kurulum notları. Sunucuyu sıfırdan kurmanız gerektiğinde bunlara ihtiyaç duyarsınız; parola yöneticisinde ya da kilitli bir dolapta, sunucunun dışında saklayın.

Yedek ne kadar yer kaplar, buluta ne kadar sürede gider?

Express'te yedek sıkıştırma olmadığı için tam yedek dosyası, veritabanındaki veriye yakın büyüklüktedir. 6 GB'lık bir Logo veritabanının her gece alınan yedeği 14 gün saklanırsa yerel diskte 84 GB civarında yer tutar. Buluta gönderirken internet hızı belirleyicidir: 6 GB'lık bir dosya saniyede 20 megabitlik yükleme hızıyla en iyi koşulda 40 dakika civarında gider. Bu yüzden bulut yedeğini gece, hattın boş olduğu saatlere koyun.

Sık yapılan hatalar

• Yedeği veritabanıyla aynı diske almak. Disk bozulduğunda ikisi birlikte gider.
• Yedeği USB diske alıp diski hep takılı bırakmak. Fidye yazılımı takılı diski de şifreler.
• Zamanlanmış görevin sessizce durması. Görevi çalıştıran Windows hesabının parolası değiştiğinde görev hata verir ve bu uzun süre fark edilmeyebilir. Yedek klasörüne haftada bir bakmak ya da yedekleme programının uyarılarını açmak bunu yakalar.
• Yalnız Logo klasörünü yedeklemek. Klasörde veri yoktur; veri SQL Server'dadır.
• Geri yüklemeyi hiç denememek. Bir yedeğin işe yaradığını, ancak geri yüklenip açıldığında bilirsiniz.

Geri yükleme denemesi nasıl yapılır?

Ayda bir, canlı sisteme dokunmadan şu denemeyi yapın:

1. SSMS'te Databases'e sağ tıklayın, Restore Database seçin.
2. Kaynak olarak Device seçip son .bak dosyasını gösterin.
3. Hedef veritabanı adını değiştirin, ör. TIGERDB_TEST.
4. Files sayfasında dosya adlarını da değiştirin; yoksa canlı veritabanının dosyalarının üzerine yazılmaya çalışılır.
5. Geri yükleme bitince veritabanının açıldığını ve son kayıtların beklediğiniz tarihte olduğunu kontrol edin.
6. Test veritabanını silin ve denemenin tarihini bir yere not edin.

Test veritabanını Logo programıyla açmak isterseniz programın ayrı bir kopyasını bu veritabanına bağlamak gerekir. Canlı kurulumun bağlantı ayarını değiştirmeyin; bu işi iş ortağınızla yapın.

Yedeği buluta gönderin

Yerel yedek kurulduktan sonra yedek klasörünü ve Logo'nun kurulum klasörünü her gece buluta gönderin. Saatleri çakıştırmayın: SQL yedeği 01.30'da başlıyorsa bulut yedeği 03.00'te başlasın. Sunucu yanar, çalınır ya da fidye yazılımından etkilenirse yeni bir sunucuya SQL Server ve Logo kurulur, buluttaki son .bak dosyası geri yüklenir. Bu işin ne kadar süreceğini önceden tahmin etmek için felaket kurtarma planı yazısına bakabilirsiniz.

Örnek: 3 kullanıcılı bir toptancı

Logo Go 3, SQL Server Express üzerinde çalışıyor; veritabanı 6 GB. Kurulan düzen:

1. Her gece 01.30'da tam yedek D:\LogoYedek klasörüne alınır; 14 günden eski dosyalar silinir.
2. Öğle arasında 12.30'da ikinci bir tam yedek alınır. Sabah kesilen faturalar böylece akşamı beklemez.
3. Her gece 03.00'te yedek klasörü ve Logo klasörü buluta gönderilir.
4. Her ayın ilk pazartesi deneme geri yüklemesi yapılır, sonuç bir deftere yazılır.

Bu düzende en kötü durumda yarım günlük kayıt yeniden girilir. e-Fatura ve e-Arşiv faturaları çoğu zaman entegratörün portalında da durduğu için kayıp aralıktaki faturalar oradan bakılarak tamamlanabilir.

SQL Server veritabanlarının buluta nasıl yedeklendiğini SQL yedekleme sayfasında anlattık.